Home Canon van Nispen Op zoek Aan de slag Plattegrond Over deze site

Op zoek
Op deze pagina vind je informatie over wat je over Nispen kunt vinden bij de heemkundekring. De heemkundekring verzamelt al meer dan twintig jaar vanalles over de geschiedenis van Nispen. Veel daarvan wordt bewaard in het ErfgoedCentrum Nispen.

ErfgoedCentrum Nispen
Heemkundekring de Heerlijckheijd Nispen is een vereniging die zich bezig houdt met het verleden van Nispen. Dat doet de vereniging bijvoorbeeld door het maken van boeken met verhalen over vroeger en het organiseren van tentoonstellingen. De heemkundekring verzamelt ook afbeeldingen, informatie en voorwerpen over Nispen. Dat wordt bewaard in het ErfgoedCentrum Nispen aan de Prins Bernhardstraat 2. Je kunt daar van alles vinden over het verleden van Nispen zoals boeken, folders, programmaboekjes, krantenknipsels, clubbladen, affiches en kledingstukken. Klik op de plaatjes voor meer informatie.


BOEKEN EN TIJDSCHRIFTEN
De heemkundekring verzamelt boeken waarin iets over Nispen is geschreven of over onderwerpen die voor onze vereniging interessant zijn. Je kunt hierbij denken aan boeken met kaarten zodat je kunt zien hoe het landschap is veranderd, boeken over oude gebruiken en boeken die de geschiedenis van streek beschrijven.
Daarnaast vind je in onze verzameling uiteraard de boeken die wij zelf hebben uitgegeven zoals onze jaarboeken, en veel tijdschriften en boeken van andere heemkundekringen in West-Brabant.
r.be
DOCUMENTATIE
In het West-Brabants Archief in Bergen op Zoom worden heel veel documenten bewaard. Het gaat vooral om documenten van de gemeenten in West-Brabant maar ook ook om archieven van bedrijven, instellingen, personen en verenigingen. De heemkundekring is van mening dat echte archiefstukken het beste daar bewaard kunnen worden omdat ze bij het gemeentearchief speciale ruimtes hebben die geschikt zijn om archieven te bewaren. Dit wil echter niet zeggen dat je in het ErfgoedCentrum niets kunt vinden!
De heemkunde beschikt over talloze krantenknipsels, boekjes, clubbladen, folders en nog veel meer! Met behulp van deze documentatie kun je veel te weten te komen over allerlei gebeurtenissen in Nispen en over de geschiedenis van allerlei verenigingen zoals NSV of de KPJ maar bijvoorbeeld ook over carnaval, kindervakantiewerk, de Nispense molen of de Tweede Wereldoorlog.
Hoe kun je deze informatie vinden?
Alle documentatie is opgeborgen in dozen en mappen per onderwerp. Van deze onderwerpen hebben wij trefwoorden gemaakt. De lijst met trefwoorden en natuurlijk de mappen of dozen waarin de informatie is terug te vinden, kun je inzien in het ErfgoedCentrum. .
Op de website van de heemkundekring staat een lijst met alle trefwoorden waarover wij informatie hebben. Wil je daar meer over weten, surf dan naar www.heemkundenispen.nl en vervolgens naar het onderdeel Collecties.
Je kunt de documentatiemappen over het algemeen niet lenen maar je kunt ze wel inzien tijdens een bezoek aan het ErfgoedCentrum.

BEELD EN GELUID
De heemkundekring heeft zo'n 5.000 foto's, tekeningen, kaarten, ansichten en dia's die betrekking hebben op Nispen en Nispenaren. Het grootste deel van deze afbeeldingen kun je bekijken op de Beeldbank Nispen. Daarover kun je op deze site meer lezen. Maar we hebben nog meer! Zo beschikken we ook over ongeveer 1.450 bidprentjes met betrekking tot personen die in Nispen geboren of gestorven zijn of daar gewoond hebben en tientallen affiches met aankondigingen van activiteiten in Nispen. Je kunt bijvoorbeeld denken aan de opvoering van toneelstukken door Onderling Kunstgenot, voetbaltoernooien, muziekfeesten of tentoonstellingen.
Video, films en geluidsopnamen
Naast afbeeldingen hebben we ook een verzameling dvd’s waarop zo’n kleine 60 videofilms, 8 mmfilms en -fragmenten staan. Hierop vind je onder andere de plaatsing van het kruis op de kerk, het dorp in 1967, beelden van de bevrijding van Nispen in 1944 maar ook de feestelijkheiden ter gelegenheid van 1050 jaar Nispen in 2007. Wij verzamelen eveneens geluidsopnamen. Je moet daarbij denken aan Nispense carnavalsliedjes maar ook interviews met oude Nispenaren. Door hun verhalen kunnen meer te weten komen of de belevenissen van mensen toen zij nog jong waren.


VOORWERPEN
In het ErfgoedCentrum worden voorwerpen bewaard die te maken hebben met het verleden van Nispen. Het gaat bijvoorbeeld om speciale borden en glazen die verenigingen in het verleden lieten maken vanwege een jubileum. Maar we hebben ook veel medailles die mensen kregen toen ze deelnamen aan een wedstrijd van Nispense schutterijen zoals van Bouwmans Eendracht. Ook van winkels die nu niet meer bestaan hebben wij voorwerpen zoals verpakkingsmateriaal of een doosje met KAVEEWEE-sigaren. Aan de Bergsebaan heeft lange tijd een fabriek gestaan waarin deze sigaren werden gemaakt.
Naast deze specieke Nispense voorwerpen hebben we ook nog andere zaken in ons bezit. Het betreft bijvoorbeeld kledingstukken van vroeger. Misschien heb je op oude familiefoto’s weleens gezien dat vrouwen vroeger een speciale muts droegen. Onderdelen van Brabantse mutsen die door Nispense vrouwen zijn gedragen worden door ons bewaard.

Wat is een heemkundekring?
Wellicht zul je je afvragen wat de naam ‘Heemkundekring de Heerlijckheijd Nispen’ precies betekent. Het antwoord is als volgt:


De betekenis van heemkunde is, naar het oude woord heem (denk ook aan ‘heim’ van het woord heimwee), de kennis van en onderzoek naar de eigen leefomgeving. Het gaat vaak om de geschiedenis en dialect van een bepaalde woonplaats.

Mensen die het interessant vinden om meer te weten over de eigen omgeving en met name de geschiedenis vormen samen vaak een vereniging (heemkundige kring, heemkundekring of oudheidkundige vereniging). In Nispen besloten op 22 oktober 1991 een aantal inwoners om zo’n soort vereniging op te richten. In veel plaatsen in Nederland maar zeker ook in onze provincie Noord-Brabant zijn er heemkundekringen.


Waarom ‘de Heerlijckheijd Nispen’?
De Nispense heemkundekring vond het leuk om een naam te kiezen die iets te maken had met het verleden van Nispen. Nispen was vroeger een ‘heerlijkheid’. Een heerlijkheid is de naam voor een soort bestuursvorm (zoals we nu gemeenten kennen) die is ontstaan in de middeleeuwen. Aan het hoofd van zo’n heerlijkheid stond de heer, vaak een edelman. Het bezit van een heerlijkheid gaf de heer bepaalde rechten, bijvoorbeeld het recht om belastingen te heffen of om de schout en schepenen te benoemen. Met heerlijkheid werd dan het gebied aangeduid waar die rechten betrekking op hadden. Het dorpswapen van Nispen verwijst naar de vroegere heerlijkheid Nispen. De schrijfwijze van de naam van de kring komt uit een akte van 3 april 1723 uit de zogenaamde Criminele Rol van het Rechterlijk Archief van Roosendaal en Nispen dat op het gemeentearchief in Roosendaal wordt bewaard.